Αρχική σελίδα Το σχολείο μας Ιστορία του Αγίου Όρους

Ιστορία του Αγίου Όρους

athosΗ Χερσόνησος του Αγίου Όρους (ΑΟ), ο βορειοανατολικός δάκτυλος της γιγαντιαίας ?υθικής παλά?ης της Χαλκιδικής, που εισέρχεται σε βάθος 60 και πλέον χιλιο?έτρων στο Αιγαίο πέλαγος, κατέχει έκταση 332,5 τετρ. χιλιο?έτρων.

Η κατάσταση εδαφολογικά χαρακτηρίζεται ανώ?αλη: λοφοσειρές που αρχίζουν από τη Μεγάλη Βίγλα, παραλλήλως κατευθυνό?ενες προς το νότιο άκρο, παρατάσσονται, για να στηρίξουν στην απόληξη τους, τον ?υθικό πέτρινο γίγαντα Άθω, ύψους 2.035 ?έτρων. Η γη είναι κατάφυτη, χωρίς να είναι ιδιαίτερα λιπαρή. Γίνεται ό?ως τέτοια στους κήπους των σκηνω?άτων, όπου, αιώνες ?οναστικού ?όχθου, δη?ιούργησαν γη καρπερή, από φυσικό λίπασ?α, φυλλόχω?α ?εταφερ?ένο από το δάσος. Η Χερσόνησος, πριν καθιερωθεί σε ?οναχοπολιτεία, αποτελούσε τον τόπο όπου κατοικούσαν φύλα «δίγλωσσα», «Xαλκιδικόν ένι βραχύ, το δε πλείστον Πελασγικόν». Οι κοινότητές τους δεν ήταν παρά «?ικρά πολίσ?ατα», ολιγάνθρωπα και περιορισ?ένης ιστορικής ση?ασίας (Θουκυδίδης ΙV 109 - Στράβων VII 35). Ορισ?ένες πόλεις, εντός των ορίων της Χερσονήσου, ?ας είναι γνωστές: «?ίον, Ολόφυξος, Ακρόθωον, Θύσσος, Κλεωναί» (Ηρόδοτος VII 22). Εκτός δε Χερσονήσου, βρίσκονται οι πόλεις : Πάνορ?ος, Στρατονίκη, Άκανθος, Σίγγος, Απολλωνία, Στάγειρα, Α?φίπολις, Γαληψός, Όλυνθος, Άσσα, Πύλωρος, Σίγγος, Σάρτη, Τορώνη, Ποτείδαια, Ουρανούπολις κ. α. (Κλαύδιος Πτ., Γεωγρ. Υφ. 13, 11 - Ηρόδοτος V11 122. - Στράβων V11 35. - Στέφ. Βυζ., εκδ. Meinekii, 6. 65, 135, 229, 523, 557, 685).Ο Άθως συνέδεσε την ιστορία και ?ε δύο καταποντισ?ούς στόλων. Ο πρώτος συνέβη το 492 π.χ. όταν ο στρατηγός των Περσών Μαρδόνιος εκστρατεύει κατά των Αθηνών και της Ερέτριας. Στους βράχους του Νυ?φαίου βυθίζονται τα 300 πλοία εκείνου, ?αζί ?ε 20.000 οπλίτες. Το 411 π.χ. βυθίζονται 50 Σπαρτιάτικα πλοία, ?ε ναύαρχο τον Επικλέα (?ιόδωρος Σικ., Βιβλ. Ιστ. XIII 41, 1-3). Ο εποικισ?ός του Άθω είναι αρχαιότατος και χάνεται στην αχλύ της πρωτοϊστορίας. ?ς πρώτοι έποικοι αναφέρονται Πελασγοί από τη Λή?νο (Στράβων VII 35,). Μετά την λήξη του Τρωϊκού πολέ?ου, το 1184 π.χ. ,?εγάλες περιοχές κοντά στην Τροία, ?έχρι και τη Χαλκιδική, βρίσκονται έρη?ες και ακατοίκητες. Τότε δύο δυνα?ικές πόλεις της Εύβοιας, η Ερέτρια και η Χαλκίς, αλλά και η Άνδρος, πολίζουν τη Χαλκιδική, φυσικά και τον Άθω (Θουκυδ., IV 109 . - Στράβων Χ 8 VIII 31. - Στέφανος Βυζ. Όπ. π. σ. 685). Το επίτευγ?α που πρέπει να αναφερθεί από την αρχαιότητα είναι το ότι κατά το 481 ολοκληρώθηκε η κατασκευή της διώρυγας του Άθω από τον Ξέρξη που διήρκεσε 3 χρόνια (Ηρόδοτος VII 22. - Στράβων VII 35. - Aίλιος Αριστ. - Παναθηναϊκός 120 - 122 και 126 - 128). Στη ?υθολογία ο Άθως κατέχει ?έρος ση?αντικό, αφού ήταν αφιερω?ένος στο ?ία (Αισχύλος, Αγα?έ?νων 282. - Ησύχιος, στη λ. «Άθωος»). Την κορυφή του πατούσαν ?όνο οι Θεοί, στο διάβα τους από τόπο σε τόπο, (Ό?ηρος Ξ 224 - 230). Ή έπε?παν φρυκτωρίες, «λα?πρόν σέλας», επί ?εγάλων κοσ?οϊστορικών γεγονότων, όπως η πτώση της Τροίας (Αισχύλος, όπ. π.). Κατά το ?εγάλο κοσ?οϊστορικό και κοσ?οχαρ?όσυνο γεγονός του ευαγγελισ?ού των εθνών, ο Άθως δέχθηκε, πάλι, «λαπρόν σέλας», για να το καταπέ?ψει εν τω δέοντι καιρώ. Ο Απόστολος Παύλος και οι λοιποί θετοί συνοδοί του, περνούν πλάι του, «διοδεύοντες Α?φίπολιν και Απολλωνίαν» (Πρξ. Ιγ? 1).

Εκχριστιανίζεται ταχύτατα, παρασκευαζό?ενο την εσό?ενη απογείωσή του. Με τον ισλα?ικό επεκτατισ?ό, από τον Ζ? αι., τα πολίσ?ατα του Άθω, δεχό?ενα συχνές επιδρο?ές βάρβαρων φύλων, ερη?ώνονται, επί ένα, ίσως και δύο αιώνες, ως προάγγελος της εισόδου σε ?ια νέα κλήση. Ο πρώτος οικιστής, ο οποίος και εγκανιάζει τη νέα κλήση του Άθω είναι ο Άγιος Πέτρος ο Αθωνίτης (Η? αι.). Ο Πατήρ ασκήτευσε εδώ επί 53 χρόνια, χωρίς να συναντήσει άνθρωπο. Μετά την κοί?ησή του, το ?υροβλύζον σκήνος του, αλλά και η φή?η των ασκητικών παλαισ?άτων του, ελκύουν τους πρώτους ?ι?ητές, προερχό?ενους ?άλλον από την Παλαιστινιακή γη, ξεριζω?ένοι από τις ?οναστικές τους εστίες, λόγω της ισλα?ικής προέλασης, Τούτο επιβεβαιώνεται και από τη χρήση ονο?ασιών Παλαιστινιακών ?ονών στον Άθω. Όλοι τούτοι απετέλεσαν και την πρώτη ζύ?η της Αγιορείτικης ?οναχοπολιτείας, γι? αυτό και επειδή είχαν ιστορία εικονόφιλης δράσης, συ??ετείχαν στη Ζ? Οικου?ενική Σύνοδο, το 843 (Ιωσήφ Γενεσιος, Βόννης σ. 82). Κατά τον Θ? αι., πολλοί επιφανείς ασκητές, ?ε τα ασκητικά τους παλαίσ?ατα, ε?πεδώνουν την ονο?ασία του Άθω ως ΑΟ. Κατά το 859 - 860, βρίσκεται να ασκητεύει εδώ ο Άγιος Ευθύ?ιος, ?αζί ?ε τον Ιωσήφ. ?ύο ?αθητές του Αγίου, ο Ιωάννης ο Κολοβός και ο Όσιος Βασίλειος, ιδρύουν τις πρώτες ?ονές στον Άθω: ο πρώτος την ο?ώνυ?η ?ονή κοντά στην Ιερισσό και ο δεύτερος άλλη ο?ώνυ?η ?ονή στον αρσανά της Μ. Χιλανδαρίου. Ένας άλλος, σύγχρονός τους, ο Άγιος Βασίλειος εξ Α?ορίου, ιδρύει ?ονύδριο στα ριζά του Άθωνα.

Το 883 εκδίδεται και το πρώτο αυτοκρατορικό χρυσόβουλλο, από τον Βασίλειο Ά Μακεδόνα, ?ε το οποίο και ευνοείται η απρόσκοπτη ανάπτυξη του ΑΟ σε ?οναχοπολιτεία, ?ε το αίτη?α, οι εδώ ασκού?ενοι να εύχονται «υπέρ της γαληνότητος και υπέρ παντός του των χριστιανών συστή?ατος».Το δεύτερο χρυσόβουλλο εκδίδεται το 908, και το τρίτο το 934, όπου δείχνεται το αυτοκρατορικό ενδιαφέρον υπέρ του ΑΟ. Από δω διαπιστώνεται πως το πνευ?ατικό κέντρο του ΑΟ, ?ε διοικητικές αρ?οδιότητες, ?ετεφέρθη από τον Ζυγό στις Καρυές και πως το Πρωτάτο, ως «καθέδρα των γερόντων», αποτελεί το σύ?βολο της πνευ?ατικής εξουσίας και της παναγιορειτικής ενότητας. Το 942 - 944 , ?ε ειδικό επίση?ο έγγραφο, διευθετείται και η οριοθέτηση ?εταξύ των Αθωνιτών και των Ιερισσιωτών, ?ε φυσικό σύνορο τον Ζυγό, όπως και σή?ερα. Τον Ί αι. το ΑΟ επιβάλλεται ως πανορθόδοξη και οικου?ενική ?οναστική πολιτεία, από την παρουσία του Αγίου Αθανασίου, ο οποίος γεννήθηκε στην Τραπεζούντα το 930 και πέθανε στη Μεγίστη Λαύρα, που αυτός ίδρυσε, το 997. Το 961 ο Αθανάσιος, καλεσ?ένος στην Κρήτη, από τον ανδρείο στρατηγό και ?ετέπειτα αυτοκράτορα (963) Νικηφόρο τον Φωκά, συντελεί στην ανακατάληψη της Νήσου από τους σαρακηνούς που την κατείχαν. Η εκστρατεία εκείνη, ?εγάλης ση?ασίας για τη Μεσόγειο, στέφεται από επιτυχία, δι? ευχών του Αγίου. Οι πειρατικοί θησαυροί στα 1.500 σπήλαια της Κρήτης περνούν στην κατοχή των νικητών. Ο Νικηφόρος παραχωρεί ?ε ευγνω?οσύνη στον δάσκαλό του, που συντέλεσε στην κατάληψη,?έρος εκείνου του θησαυρού, για να ιδρυθεί η Λαύρα. Η ανέγερση της Λαύρας εισάγει επαναστατική εποχή για τ? αγιορείτικα πράγ?ατα, επειδή τα συντηρητικά στοιχεία του Άθω την αντι?ετωπίζουν ως επικίνδυνη καινοτο?ία, που ανέτρεπε τον ήδη δια?ορφω?ένο θεσ?ό του ερη?ιτισ?ού στον Άθω. ?η?ιουργείται κλί?α διχοστασίας και οι φιλονεικίες φτάνουν ?έχρι τον αυτοκράτορα Ιωάννη τον Τσι?ισκή (969 - 976), ο οποίος και στέλνει εδώ τον ηγού?ενο της ?ονής Στουδίου Ευθύ?ιο. Ο Ευθύ?ιος επαναφέρει την ευταξία, εκδίδοντας και το Ά Τυπικό (972).

Ο ΙΑ΄ αι. αρχίζει ?ε το ?εσουράνη?α του ΑΟ, το οποίο αναγνωρίζεται ως η ?εγαλύτερη ?οναστηριούπολη της οικου?ένης, ?ε πρωτολογική και εσχατολογική ε?βέλεια. Εδώ αλληλοπεριχωρούνται όλοι οι τρόποι ?οναστικής άσκησης, από τον ακραίο ερη?ιτισ?ό ?έχρι και τον ιδιόρρυθ?ο. Οι ?εγάλες Μονές είναι ήδη στερεω?ένες: Μ. Λαύρα, Βατοπεδίου, Ιβήρων, Ξηροποτά?ου, Ζωγράφου, ?οχειαρίου, Φιλοθέου, Εσφιγ?ένου, Ρωσικού, Α?αλφηνών. Λειτουργούν και περί τα 180 ?ονύδρια, κελλιά και καλύβες, ενώ ο αριθ?ός των ?οναχών ανέρχεται σε 3.000 και πλέον. Οι ?εγάλες Μονές είναι αυτοδιοικού?ενες και ανεξάρτητες από τη βουλή του Πρώτου. Και καλούνται «βασιλικαί», «?έγισται», «πρώται», ενώ οι άλλες χαρακτηρίζονται ως «ελάσσω», «δεύτεραι», «τα υπό τον Πρώτον ?οναστήρια».

Το 1045 συντάσσεται το Β΄ Τυπικό, ?ε σκοπό την επαναφορά όσων αθετήθηκαν. Τα υπογράφει ο Κων/νος ο Θ΄, ο Μονο?άχος. Ο Πρώτος αναγνωρίζεται ως ο πρόεδρος, ο «προκαθεζό?ενος» των συνάξεων, ενώ παράλληλα ?ε τη σύναξη των γερόντων λειτουργεί η ?ικρή σύναξη διάρκειας, η Επιστασία.

Αλλά, φευ, οι λα?πρές ?έρες που το ΑΟ απλωνόταν υπέρλα?προ, φτάνουν στο τέλος. Η Αγιορείτικη κοινότητα κινδυνεύει συθέ?ελα ?ε τη βέβηλη κυριαρχία επί ?εγάλου ?έρους της βυζαντινής επικράτειας, ?αζί και του Άθω, από τους σταυροφόρους της ?΄ σταυροφορίας (1204). Τώρα το ΑΟ, ?ε γρά??α του Πάπα Ιννοκεντίου Γ΄ (27/11/1206), υπάγεται πολιτικά στο «κράτος», της Θεσσαλονίκης υπό τον Βονιφάτιο de Montisterrati και εκκλησιαστικά υπό τον «επίσκοπο» Σα?άρειας - Σεβάστειας, συ?βατικής παπικής επισκοπής στη Θράκη (PL 215, 1030).Από δω και στο εξής, η τυραννία, οι αρπαγές, οι ταπεινώσεις, οι φόνοι θα είναι τρόπος ζωής. Τα ?οναστήρια «αθρόον απέσβη καθάπαξ ρεύσαντα, των ενοικούντων δίκην ιερείων απανθρώπως ανηρη?ένων» (PG 145, 432 εξ. 140, 1061BC).

Tο 1222 ο δεσπότης Ηπείρου Θεόδωρος ?ούκας ανακαταλα?βάνει τη Μακεδονία και το Όρος βρίσκεται πάλι ελεύθερο. Το 1261, ?ε την ανακατάληψη της Πόλης, το Όρος ανανεώνει τους δεσ?ούς του ?ε το Πατριαρχείο. Η κατάσταση ό?ως θα παρα?είνει ρευστή, επιτεινό?ενη από τις συχνές εφόδους των Βουλγάρων, Σικελών, Φράγκων, Τούρκων.

Ενώ ήταν ακό?η νωπή στους Έλληνες η ζοφερή ?νή?η της λατινοκρατίας, ο αυτοκράτορας Μιχαήλ ο Η΄ αρχίζει τις προσπάθειες για την ένωση της Ορθοδοξίας ?ε τον παπισ?ό, που οι εκπρόσωποι του τελευταίου εννοούσαν ως υποταγή και απορρόφηση. Η ένωση εκείνη συντελείται το 1277. Οι Αγιορείτες ?ε σεβασ?ό, αλλά και σταθερότητα ?ηνύουν του αυτοκράτορα και της Συνόδου να ανανήψουν, ό?ως ο Μιχαήλ «εξ τόσον γαρ παρωξυσ?ένοςήν, λογισ?οίς αγρίοις διεκβακχευθείς» ώστε κατεδίκαζε σε ποινή την κάθε κίνηση: «?όνον τινά κινηθέντα . . .» (Παχυ?έρης, Ε΄ 18, 24 ςτ΄ 24). Το ΑΟ κόβει το ?νη?όσυνο του αυτοκράτορα κι αυτός στέλνει εδώ στρατεύ?ατα, να εκδικηθούν: «διέταξε πάντας (Αγιορείτες) ?αχαίρας έργον γενέσθαι». Μονές πυρπολήθηκαν, καθώς και το Πρωτάτο: «πυρί παρέδωσαν το Πρωτάτον άπαν συν τη εκκλησία» (αυτ. Ε΄ 24 - Lawrent και Darrouzes, Dossier Grec de l? Union de Lyon, 1976, σ. 487 - 507). Μετά το θάνατο του Μιχαήλ, αυτοκράτορας ανακηρύσσεται ο γιος του Ανδρόνικος Β΄ (1282 - 1328) που έριξε το βάρος στην ανασυγκρότηση και την επούλωση των πληγών, εκδίδοντας, ειδικά για το ΑΟ πάνω από 100 χρυσόβουλλα. Κατά το διάστη?α 1307 - 08, ένα κύ?α καταλάνικων συ??οριών, ?ε επικεφαλής έναν εβραίο τσαρλατάνο, τον Arnaldo de Villanova, κατακλύζει τον Άθω, φέρνοντας την καταστροφή. Με την προέλαση των Σέρβων και την επίσκεψη του κράλλη Στέφανου Dusan, το 1347 - 48, Σέρβοι αρχιερείς ζητούν να υπαγάγουν τον Άθω υπό το νεωστί ε?φανισθέν πατριαρχείο των Σέρβων. Οι Αγιορείτες, δι? ενεργειών του Πατριάρχη Φιλόθεου Κόκκινου, ?ετέρχονται ελιγ?ό, δηλώνοντας εξάρτηση από τον Έλληνα επίσκοπο Ιερισσού, για λίγα χρόνια. ?ύοντος του αιώνος, εκδίδεται και το Γ΄ Τυπικό, το 1393.

Μέχρι εδώ, ένα ιστορικό πανόρα?α της παρουσίας και δραστηριότητας του Άθω δίνει την εικόνα τούτη: ο Άθως ?εταποιείται σε ασκητικό κέντρο και αποκτά ταυτότητα (Θ΄ αι) υποστασιώνεται ?ε νό?ους και τυπικά (Ι΄ αι.) συγκροτείται κτιριακά και απλώνεται ανάλογα ?ε τη φή?η του (ΙΑ΄ αι.) δοκι?άζει την έξαρση και την ύφεση σε δυνα?ικές ?ορφές (ΙΒ΄ αι.) υπερβαίνει τις επικίνδυνες κα?πές της ιστορίας ?ε σύνεση και βούληση (ΙΓ΄ αι.).

Ό?ως ο αιώνας, όπου το ΑΟ θα θρια?βεύσει δυνα?ικά και για πρώτη φορά, στη θεολογία, την τέχνη, τον ?υστικισ?ό, θα είναι ο Ι?΄! ο αιών του Ησυχασ?ού. Ο Ησυχασ?ός δεν είναι απλώς ένα κίνη?α, είναι άσκηση και βίωση της Ορθοδόξου πνευ?ατικότητος, είναι ?έθεξη του κεκρυ??ένου ?υστηρίου, είναι θεολογική ανάταση και βυθισ?ός σε απρόσιτες διανοίξεις του δόγ?ατος. Μόνο εδώ συνέτρεξαν η αριστοκρατικότητα της πνευ?ατικής κοινωνίας ?ε την ταπεινοφροσύνη του ησυχαστικού βίου. Εδώ ο Θεολόγος κοινωνεί ?? ένα συγκροτη?ένο και συνεπές σύστη?α, ο ?υστικός ?? έναν αυθεντικό και αλάθητο κανόνα πνευ?ατικής ζωής, ο καλλιτέχνης ?ε ?ιάν ανεξάντλητη πηγή έ?πνευσης (βλ. περισσότερα, ?ωρόθεος Μον., Το Άγιον Όρος, 1985, σ., 66 - 77).

Το 1380 το ΑΟ κυριεύεται για ?ια 25ετία από το «δυσσεβές και θεο?ισές και πα??ίαρον γένος των οθω?ανών» («Νέος Ελληνο?νή?ων 16, 1922, 10) και το 1403 ο γενναίος Βασιλιάς Μανουήλ Β΄ Παλαιολόγος ανακαταλα?βάνει τη Μακεδονία ?έχρι τα Τέ?πη, αναγκάζοντας τους Τούρκους, ?ε ειδικό όρο της 29/09/1404, να ?ην εισέρχονται στο Όρος ούτε να ενοχλούν τους ?οναχούς.Οι πιστοί του Αλλάχ δεν ληστεύουν ?όνο τις περιουσίες, δεν καταλύουν ?όνο τα κτίσ?ατα εκ θε?ελίων, δεν πυρπολούν τις καλλιέργειες, αλλά αγρεύουν και τους ανθρώπους ως αιχ?αλώτους.

Το 1424 το ΑΟ παραδίδεται στο σουλτάνο Μουράτ Β΄, αφού απέσπασε την υπόσχεσή του ότι θα γίνουν σεβαστά τα θέσ?ια του Άθω. Τώρα οι Αγιορείτες καλούνται να χρησι?οποιήσουν όλη την επίνοιά τους, αλλά και χρή?α πολύ, για να τηρήσουν τον Άθω ακέραιο, που στέναζε από τα υπέρογκα χαράτσια, τις αυθαιρεσίες των κρατικών οργάνων, τον στρατωνισ?ό οπλιτών, τις πειρατικές και ληστρικές εφόδους. Τις κρίσι?ες εκείνες ώρες αναδέχονται την προστασία του Άθω οι ο?όπιστοι ηγε?όνες του Βορρά: της Ουγγροβλαχίας, της Μολδαβίας, της Γεωργίας, της Ρωσίας. Από το Β΄ ?ισό του ςτ΄ αι. το σκοτάδι πυκνώνει, αφού η τυραννία συστη?ατοποιείται. Το 1568 ο πολυχρονε?ένος σουλτάνος Σελί? Β΄ προβαίνει στη δή?ευση των αγιορειτικών κτη?άτων, ?αζί και όλης της ακίνητης περιουσίας τους. Οι Μονές, για να τ? αποκτήσουν πάλι, καταφεύγουν σε εβραίους τοκογλύφους, ?ε συνέπεια να κινδυνεύουν να περιέλθουν στην κατοχή εκείνων. Η απειλή ήταν ?εγάλη και ορατή. Ο Άγιος ?ιονύσιος, τέκνο του ΑΟ, που ασκήτευε στο Θεσσαλικό Όλυ?πο, ?έγει τους Αγιορείτες, γι? αυτή τους την αφροσύνη:Είχατε πολλά πολύτι?α αντικεί?ενα, «και δεν τα επωλήσατε, α?έ τα εδώσατε εις τους εβραίους, τους εχθρούς του Θεού και τα εκέρδησαν ?όνον δια τον τόκον . . .» (Meyer, σ. 218 εξ.). Συγχρόνως τους παρηγορεί ότι υπάρχουν πολλοί άγιοι στο Όρος. Ο αριθ?ός των ?οναχών, κατά την περίοδο εκείνη, υπερβαίνει τις 6.000 (βλ. ?ωροθέου, τό?., Β΄σ. 117, ση?. 6). Τότε, το 1574, εκδίδεται και το Ε΄ Τυπικό.

Ο Ελληνισ?ός και το ΑΟ ο?οίως, προετοι?άζονται για την αποτίναξη του ζυγού. Οι προετοι?ασίες, πάντοτε αθόρυβες, γίνονται σε όλα τα επίπεδα. Οι νεο?άρτυρες, ψυχές έ?πληστες φλόγας και πάθους, είναι εκείνοι που σφραγίζουν ?ε το αί?α τους την πίστη και την ελληνικότητά τους, ενώ οπλίζουν ?ε δύνα?η και πάθος τις ψυχές των υποδούλων. Χιλιάδες οι νεο?άρτυρες κι ένας στους δύο ειν? Αγιορείτης. Ακολουθούν οι δυνά?ει ?άρτυρες: οι αλείπτες νεο?αρτύρων, οι λόγιοι, οι εθναπόστολοι, οι οπλουργοί, οι αρ?ατολοί, οι δάσκαλοι, οι Φιλικοί, οι Προφήτες. Από τους τελευταίους να αναφερθεί ο πά??εγας Πατροκοσ?άς (1714 - 79), που σαν Άτλαντας κράτησε στους ώ?ους του τον Ελληνισ?ό. Επί 19 χρόνια οργώνει τα Βαλκάνια, κυρίως την Ελλάδα. Ε?ψυχώνει και ε?πνέει τον περίτρο?ο ραγιά, θυ?ίζοντάς του την ευγενή καταγωγή του και την υπεροχή του έναντι των τούρκων και των εβραίων, όπου οι πρώτοι τον ταπεινώνουν ανελέητα και οι δεύτεροι τον καταδολιεύονται ?ε σατανικότητα. Το ?ήνυ?α της Επανάστασης βρίσκει τον Άθω να δονείται από πάθος. Ο ξεσηκω?ός ήταν καθολικός, χωρίς α?φιταλαντεύσεις. Οι Αγιορείτες που συ??ετείχαν σ? αυτήν ορίζονται από χίλιοι εώς υπερδισχίλιοι (βλ. ?ωροθέου σ.132 ση?. 7). Ό?ως τα πυρο?αχικά τέλειωσαν και αρχίζει η αναστροφή, ανατριχιαστική στην περιγραφή της. Ο Άθως θα αργήσει να ελευθερωθεί. Στις 2/11/1912 απελευθερώνεται ?ε τη δυνα?ική παρουσία της ναυαρχίδας «Αβέρωφ» και ναύαρχο τον θρυλικό Παύλο Κουντουριώτη. Η άνοδος που άρχισε από την αρχή του αιώνα, έφτασε στο αποκόρυφο το 1917. Μοναχοί που φτάνουν τις 10.000, έ?ποροι και τεχνίτες 500 - 600, καταστή?ατα και εργαστήρια 120, ναυτιλιακές εταιρίες 3. Το 1924 ψηφίζεται ο Καταστατικός Χάρτης, ?ε τον οποίο καθορίζονται οι σχέσεις ΑΟ και Ελληνικού Κράτους. Το 1963 γιορτάζεται ?ε βυζαντινή ?εγαλοπρέπεια και χάρη η επέτειοςτης Χιλιετηρίδος του ΑΟ, το τελευταίο ?εγάλο και λα?πρό γεγονός στην πολύπλαγκτη ιστορία του Άθω. Οι ?οναχοί σή?ερα κοντεύουν τους 1.500.


Πηγή: http://www.mountathos.gr